Po II wojnie światowe Prymas Polski Kardynał Augusto Hlond postanowił zrekonstruować pierwotną formę świątyni, przywracając dawną wysokość dachu; gotycką formę wszystkich elewacji. Rekonstrukcji dokonał prof. dr Jan Zachwatowicz, konstrukcję opracował prof. Stanisław Hempel, budował kierował prof. Stanisław Marzyński.

Przez gotycki portal, wzniesiony z profilowanej cegły wchodzi się do kruchty, nad którą znajduje się chór wzniesiony przez Wazów. Kruchtę od nawy oddziela siedemnastowieczna krata, która została według rysunku samego króla. Wykonawcą był złotnik – króla Zygmunta III.

W kruchcie znajduje się krzyż drewniany z pasją wykonany przez ludowego rzeźbiarza z XVII w. Po II wojnie światowe ofiarowano marmurowa kropielnicę z IX w. pochodzenia romańskiego. Wnętrze świątyni wprowadza nas w klimat sacrum.

Wnętrze Archikatedry wzbogacano nowymi dziełami sztuki, kolorami witraży przypominających dzieje Polski i polskich świętych, brzmieniem wspaniałych organów niemieckiej firmy Eule, zbudowanych w 1987 roku. Na ścianach umieszczono tablice upamiętniające ważkie wydarzenia i tych, których zasługi nie przemijają. W Archikatedrze w Kaplicy Literackiej znajdują się relikwie błogosławionego Zygmunta Szczęsnego Felińskiego, są kaplice z sarkofagami kryjącymi doczesne szczątki Prymasów Polski – Sług Bożych: Prymasa Tysiąclecia kardynała Stefana Wyszyńskiego oraz Kardynała Augusta Hlonda.

W bazylice archikatedralnej w większe uroczystości kościelne i święta państwowe Msze św. celebruje arcybiskup metropolita warszawski, tutaj odbywają się rokrocznie święcenia kapłańskie.

W ostatnich latach kościół stał się ważnym, o znaczeniu międzynarodowym, centrum promocji muzyki sakralnej, zwłaszcza polskiej. Przez cały rok (zazwyczaj w ostatnie niedziele miesiąca) odbywają się koncerty w cyklu Muzyka Religijna w Archikatedrze Warszawskiej. Rokrocznie na przełomie maja i czerwca Międzynarodowy Festiwal Muzyki Sakralnej z koncertami muzyki oratoryjno-kantatowej, organowej i chóralnej, a we wszystkie niedziele począwszy od pierwszej niedzieli lipca do trzeciej niedzieli września o godz. 16 Międzynarodowy Festiwal Organy Archikatedry z udziałem najwybitniejszych wirtuozów z całego świata.

Podziemia Katedry

Podziemia świątyni, stopniowo odkrywane, stały się w ciągu wieków wielowarstwowym cmentarzyskiem, gdzie nad trumnami wczesnej epoki piastowskiej składano zmarłych w późniejszych stuleciach. Krypty łączono ze sobą lub zamurowywano. W podziemiu rozbudowywano nekropolię. Pod koniec XX wieku podziemia zostały wyremontowane. Spoczywają tu prochy znamienitych ludzi polskiej historii: wśród nich książęta mazowieccy z rodu Piastów, król Stanisław August Poniatowski, prezydenci Rzeczypospolitej Polskiej Gabriel Narutowicz i Ignacy Mościcki, generał Kazimierz Sosnkowski, wielki pisarz, laureat nagrody Nobla Henryk Sienkiewicz oraz muzyk i mąż stanu Ignacy Jan Paderewski; są grobowce arcybiskupów warszawskich.

Zwiedzanie

Poniedziałek – Sobota w godz. 10.00 – 17.00
Niedziela w godz. 15.00 – 17.00

Ceny biletów

Normalny: 5 zł
Grupowy: 4 zł (grupy od 10 osób)
Ulgowy: 3 zł (dzieci, młodzież, studenci, emeryci, kombatanci)
Rodzinny: 11 zł (dwoje dorosłych i do trójki dzieci)

Krypty zamknięte podczas Mszy św. i nabożeństw.